Filosofiecursussen Volksuniversiteit Eindhoven.

Seizoen 2009 – 2010

Voor alle cursussen geldt: Voorkennis niet vereist, wel een open en actieve belangstelling.

1. Filosofie en actualiteit

Voor veel mensen is filosofie een nogal abstracte discipline zonder veel praktisch nut. In deze cursus laten we zien dat dat niet zo hoeft te zijn. Je kunt ook het dagelijkse nieuws door een filosofische bril bekijken, en dat kan soms verrassende inzichten opleveren. Om dat te doen is het niet beslist nodig om een gedegen filosofie-opleiding te hebben. Gewoon wat afstand nemen en nadenken over aspecten en begrippen die een rol spelen kan al veel verhelderen. We gaan dat doen aan de hand van het boek “Nietzsche en Kant lezen de krant” van NRC-journalist en filosoof Rob Wijnberg (ISBN978 90 234 4086 4, eur. 18,90). Deze cursus is ook een goede inleiding tot de filosofie voor mensen die zich nog nooit daarmee hebben bezig gehouden.

8 avonden, op dinsdag van 20:00 – 22:00 uur, te beginnen in september.

Materiaal van deze cursus

2. De filosofie van de evolutie

Op 22 november 1859 verscheen het boek “On the Origin of Species” van Charles Darwin. Dat 150 jaar geleden gepubliceerde boek heeft sinds zijn verschijnen tot nu toe een hoop kritiek, maar ook bijval opgeroepen. De wetenschap erkent het als een van de steunpilaren van de hedendaagse biologie, maar het heeft ook invloed op andere terreinen. Waar het bij de evolutie, zoals Darwin die beschreef nu precies om gaat, en hoe de principes die hij introduceerde ook op andere gebieden, zoals de psychologie en de ontwikkeling van culturen worden toegepast, gaan we bestuderen aan de hand van het boek “Evolutionair denken”, van Chris Buskes (ISBN 978 90 5712 180 7, eur. 24,95), dat in 2007 de Socrates wisselbeker voor filosofieboeken won.

8 avonden, op donderdag van 20:00 – 22:00 uur, te beginnen in september.

3. Nuttigheidsdenken

Is denken alleen zinvol als het direct nut oplevert? Of is het een activiteit die zinvol is van zichzelf? Sommige mensen zien niet de zin van denken over dingen waar je toch niets aan kunt veranderen, terwijl anderen niet genoeg kunnen krijgen van bespiegelingen over de structuur van het heelal en de bronnen van het bewustzijn. Die twee categorieën mensen kom je ook tegen bij filosofen. Sommigen ontwerpen een metafysica die ten grondslag moet liggen aan alles wat er te denken valt, maar die op geen enkele manier is te testen, terwijl anderen zich beperken tot methoden en technieken die je helpen bij het oplossen van dagelijkse problemen. Deze cursus gaat over pragmatisme. We vragen we ons af: wat is de zin van nut? en: wat is het nut van zin? We doen dat aan de hand van het boek “Over de zin van nut” van Peter Venmans (ISBN 978 90 4500 630 7, eur. 22,90).

8 avonden, op dinsdag van 20:00 – 22:00 uur, te beginnen in januari.

4. De filosofie van de kunst

Als je leest wat kunstenaars tegenwoordig over hun werk vertellen, krijg je vaak de indruk dat kunst een vorm is van filosofie. Kunst is al lang niet meer een zaak van uitbeelding van een religieuze of culturele werkelijkheid, maar een onafhankelijke discipline. Maar wat maakt nou kunst tot kunst? Daar wordt al zo'n 2500 jaar door filosofen over nagedacht, en dat denken is, net als de kunst zelf, in die tijd nogal ingrijpend veranderd. In deze cursus proberen wij onze eigen ideeën over kunst te toetsen aan die van filosofen door de eeuwen heen. Dat doen we aan de hand van vele voorbeelden, en van een nog nader te bepalen boek over kunst en filosofie.

8 avonden, op donderdag van 20:00 – 22:00 uur, te beginnen in januari.

5. Geloven en redeneren

Deze cursus gaat over de redelijkheid van het geloof en het geloof in de rede. Onder andere aan de hand van teksten van denkers op dit gebied zullen we ons verdiepen in de begrippen en denkwijzen die een rol spelen bij het bepalen van de waarde en de waarheid van religieus geloof. Daarbij worden voorbeelden gebruikt uit verschillende religieuze tradities, zoals christendom, islam, boeddhisme en hindoeïsme.

Deze cursus gaat uit van het boek “Rede en religie, een verkenning” van Michiel Leezenberg, ISBN13: 9789055157266, € 17,90.

Volksuniversiteit Geldrop, 8 avonden, 's woensdags van 19:00 tot 21:00 uur, te beginnen op 7 oktober.

Materiaal van deze cursus.

Voor vragen of opmerkingen: Pim Lemmens, e-mail info@wijsgeer.nl of tel. 040-2510398.

Voorgaande cursussen